Quyền và nghĩa vụ của tổ chức kinh tế, tổ chức sự nghiệp công lập khi sử dụng đất thuê là gì?

Các tổ chức kinh tế, tổ chức sự nghiệp công lập sử dụng đất thuê trả tiền thuê đất hàng năm, thuê đất để xây dựng công trình ngầm được pháp luật hiện hành về đất đai quy định cụ thể quyền và nghĩa vụ tại Điều 175, Điều 178, Luật đất đai số 45/2013/QH13 ngày 29/11/2013 (gọi tắt là Luật đất đai 2013), cụ thể như sau:

1. Khái niệm tổ chức kinh tế, tổ chức sự nghiệp công lập 

Theo quy định tại Khoản 26, 27, Điều 3, Luật đất đai 2013 quy định như sau:

Tổ chức sự nghiệp công lập là tổ chức do cơ quan có thẩm quyền của Nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội thành lập, có chức năng thực hiện các hoạt động dịch vụ công theo quy định của pháp luật. Tổ chức này thuộc sự quản lý của Nhà nước, thực hiện các dịch vụ công với nguồn vốn từ ngân sách Nhà nước.

Tổ chức kinh tế bao gồm doanh nghiệp, hợp tác xã và tổ chức kinh tế khác theo quy định của pháp luật về dân sự, trừ doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. Từ quy định này có thể hiểu doanh nghiệp (trừ doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài) và hợp tác xã là tổ chức kinh tế. Sở dĩ doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài không được coi là tổ chức kinh tế bởi lẽ, có một số trường hợp tổ chức kinh tế sẽ làm nhiệm vụ quản lý nội bộ trong nước, do vậy, việc đưa doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài vào nhóm tổ chức kinh tế là không hợp lý.

2. Các quyền và nghĩa vụ của tổ chức kinh tế, tổ chức sự nghiệp công lập được Nhà nước cho thuê đất thu tiền thuê đất hàng năm (quy định tại Khoản 1, Điều 175, Luật đất đai 2013)

a. Các quyền và nghĩa vụ chung (quy định tại Điểm a, Khoản 1, Điều 175, Luật đất đai 2013)

Tổ chức kinh tế, tổ chức sự nghiệp công lập được Nhà nước cho thuê đất thu tiền thuê đất hàng năm có quyền và nghĩa vụ chung quy định tại Điều 166 và Điều 170 của Luật đất đai 2013, cụ thể như sau:

Các quyền chung được quy định tại Điều 166 như: Quyền được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất, quyền được hưởng thành quả lao động, kết quả đầu tư trên đất, quyền được hưởng các lợi ích do công trình của Nhà nước phục vụ việc bảo vệ, cải tạo đất nông nghiệp…

Các nghĩa vụ chung được quy định tại Điều 170 như: sử dụng đất đúng mục đích, đúng ranh giới thửa đất, đúng quy định về sử dụng độ sâu trong lòng đất và chiều cao trên không, bảo vệ các công trình công cộng trong lòng đất và tuân theo các quy định khác của pháp luật có liên quan…

b. Các quyền cụ thể (quy định tại Điểm b,c,d,đ, Khoản 1, Điều 175, Luật đất đai 2013)

Bên cạnh các quyền và nghĩa vụ chung như trên, tổ chức kinh tế, tổ chức sự nghiệp công lập được Nhà nước cho thuê đất thu tiền thuê đất hàng năm còn có các quyền và nghĩa vụ sau: Quyền thế chấp tài sản thuộc sở hữu của mình gắn liền với đất thuê tại các tổ chức tín dụng được phép hoạt động tại Việt Nam, quyền bán tài sản thuộc sở hữu của mình gắn liền với đất thuê khi có đủ điều kiện quy định tại Điều 189 của Luật đất đai 2013; người mua tài sản được Nhà nước tiếp tục cho thuê đất theo mục đích đã được xác định; quyền góp vốn bằng tài sản thuộc sở hữu của mình gắn liền với đất thuê; người nhận góp vốn bằng tài sản được Nhà nước tiếp tục cho thuê đất theo mục đích đã được xác định; và quyền cho thuê lại quyền sử dụng đất theo hình thức trả tiền thuê đất hàng năm đối với đất đã được xây dựng xong kết cấu hạ tầng trong trường hợp được phép đầu tư xây dựng kinh doanh kết cấu hạ tầng đối với đất khu công nghiệp, cụm công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, khu kinh tế.

2. Quyền và nghĩa vụ của tổ chức kinh tế, tổ chức sự nghiệp công lập sử dụng đất thuê của tổ chức, hộ gia đình, cá nhân (quy định tại Khoản 2, Điều 175, Luật đất đai 2013)

Tổ chức kinh tế, tổ chức sự nghiệp công lập sử dụng đất thuê của tổ chức, hộ gia đình, cá nhân ngoài khu công nghiệp, cụm công nghiệp, khu chế xuất thì có các quyền và nghĩa vụ theo quy định của pháp luật về dân sự.

3. Quyền và nghĩa vụ của tổ chức kinh tế được thuê đất để xây dựng công trình ngầm (quy định tại Điều 178, Luật đất đai 2013)

a. Đối với trường hợp thuê đất trả tiền thuê đất một lần cho cả thời gian thuê (quy định tại Khoản 1, Điều 178)

Trong trường hợp này, tổ chức kinh tế có quyền và nghĩa vụ như trường hợp tổ chức kinh tế được Nhà nước giao đất có thu tiền, cho thuê đất thu tiền thuê đất một lần cho cả thời gian thuê và giao đất có thu tiền, cho thuê đất thu tiền một lần nhưng được miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất.

b. Đối với trường hợp thuê đất trả tiền thuê đất hàng năm (quy định tại Khoản 2, Điều 178)

Trong trường hợp này, quyền và nghĩa vụ của tổ chức kinh tế tương tự như quyền và nghĩa vụ của tổ chức kinh tế, tổ chức sự nghiệp công lập được Nhà nước cho thuê đất thu tiền thuê đất hàng năm. 

Luật Hoàng Anh