Trình tự, thủ tục hoà giải tranh chấp đất đai tại Uỷ ban nhân dân cấp xã được quy định như thế nào?

Hoà giải tranh chấp đất đai là một trong các biện pháp giải quyết tranh chấp đất đai. Vậy pháp luật hiện hành quy định như thế nào về việc hoà giải tranh chấp đất đai? Trình tự, thủ tục hoà giải tranh chấp đất đai tại Uỷ ban nhân dân cấp xã được quy định như thế nào? Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu trong bài viết viết đây.

1. Thế nào là hoà giải tranh chấp đất đai 

" Hoà" có nghĩa là hoà hoãn, tức là làm cho mọi thứ trở nên cân bằng lại, không có mâu thuẫn xung đột trong quan hệ, "giải" là giải quyết, là hoá giải. Từ đó có thể hiểu, hoà giải là biện pháp giải quyết xung đột giữa các bên, loại bỏ đi sự mâu thuẫn.

Dưới góc độ pháp lý, ta có thể hiểu hoà giải là biện pháp giải quyết tranh chấp được sử dụng trong suốt quá trình giải quyết với sự giúp đỡ của một bên thứ ba trung lập, các bên tranh chấp tự nguyện thoả thuận, giải quyết các tranh chấp phù hợp với quy định của pháp luật.

Như vậy, hoà giải tranh chấp đất đai một biện pháp mềm dẻo, linh hoạt và hiệu quả nhằm giúp các bên tranh chấp tìm ra giải pháp thống nhất để tháo gỡ những mâu thuẫn, bất đồng trong quan hệ pháp luật đất đai.

2. Khi nào tiến hành hoà giải tranh chấp đất đai tại Uỷ ban nhân dân cấp xã

Khi tranh chấp đất đai xảy ra, hoà giải là phương thức đầu tiên được lựa chọn để giải quyết tranh chấp. Nếu hoà giải thành có nghĩa tranh chấp sẽ kết thúc, không những hạn chế được sự phiền hà, tốn kém cho các bên đương sự mà còn giảm bớt được công việc đối với các cơ quan có trách nhiệm giải quyết tranh chấp.

Nhà nước khuyến khích các bên tranh chấp đất đai tự hòa giải hoặc giải quyết tranh chấp đất đai thông qua hòa giải ở cơ sở.

Tranh chấp đất đai mà các bên tranh chấp không tự hòa giải được thì gửi đơn đến Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất tranh chấp để hòa giải.

3. Thủ tục hoà giải tranh chấp đất đai tại Uỷ ban nhân dân cấp xã

Căn cứ tại Điều 202, Luật đất đai số 45/2013/QH13 ngày 29/11/2013 (sau đây gọi tắt là Luật đất đai năm 2013), Điều 88, Nghị định 43/2014/NĐ-CP ngày 15/05/2014 của Chính phủ được sửa đổi tại Khoản 27, Điều 1, Nghị định 148/2020/NĐ-CP ngày 18/12/2020 của Chính phủ, Khoản 57, Điều 2, Nghị định 01/2017/NĐ-CP ngày 06/01/2017 của Chính phủ, trình tự, thủ tục hoà giải tranh chấp đất đai tại Uỷ ban nhân dân cấp xã bao gồm:

Bước 01: Các bên tranh chấp gửi đơn đến Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất tranh chấp để hòa giải.

Bước 02: Khi nhận được đơn, Ủy ban nhân dân cấp xã có trách nhiệm thực hiện các công việc sau:

+ Thẩm tra, xác minh tìm hiểu nguyên nhân phát sinh tranh chấp, thu thập giấy tờ, tài liệu có liên quan do các bên cung cấp về nguồn gốc đất, quá trình sử dụng đất và hiện trạng sử dụng đất;

+ Thành lập Hội đồng hòa giải tranh chấp đất đai để thực hiện hòa giải. Thành phần Hội đồng gồm: Chủ tịch hoặc Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân là Chủ tịch Hội đồng; đại diện Ủy ban Mặt trận Tổ quốc xã, phường, thị trấn; tổ trưởng tổ dân phố đối với khu vực đô thị; trưởng thôn, ấp đối với khu vực nông thôn; người có uy tín trong dòng họ, ở nơi sinh sống, nơi làm việc; người có trình độ pháp lý, có kiến thức xã hội; già làng, chức sắc tôn giáo, người biết rõ vụ, việc; đại diện của một số hộ dân sinh sống lâu đời tại xã, phường, thị trấn biết rõ về nguồn gốc và quá trình sử dụng đối với thửa đất đó; cán bộ địa chính, cán bộ tư pháp xã, phường, thị trấn. Tùy từng trường hợp cụ thể, có thể mời đại diện Hội Nông dân, Hội Phụ nữ, Hội Cựu chiến binh, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh; 

+ Tổ chức cuộc họp hòa giải có sự tham gia của các bên tranh chấp, thành viên Hội đồng hòa giải tranh chấp đất đai và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan. Trong quá trình tổ chức thực hiện phải phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã và các tổ chức thành viên của Mặt trận, các tổ chức xã hội khác.

Việc hòa giải chỉ được tiến hành khi các bên tranh chấp đều có mặt. Trường hợp một trong các bên tranh chấp vắng mặt đến lần thứ hai thì được coi là việc hòa giải không thành.

Kết quả hòa giải tranh chấp đất đai phải được lập thành biên bản, gồm có các nội dung: Thời gian và địa điểm tiến hành hòa giải; thành phần tham dự hòa giải; tóm tắt nội dung tranh chấp thể hiện rõ về nguồn gốc, thời điểm sử dụng đất đang tranh chấp, nguyên nhân phát sinh tranh chấp (theo kết quả xác minh, tìm hiểu); ý kiến của Hội đồng hòa giải tranh chấp đất đai; những nội dung đã được các bên tranh chấp thỏa thuận, không thỏa thuận.

Biên bản hòa giải phải có chữ ký của Chủ tịch Hội đồng, các bên tranh chấp có mặt tại buổi hòa giải, các thành viên tham gia hòa giải và phải đóng dấu của Ủy ban nhân dân cấp xã.

Bước 03: Biên bản hoà giải phải được gửi ngay cho các bên tranh chấp và lưu tại Ủy ban nhân dân cấp xã.

Bước 04: Trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày lập biên bản hòa giải thành mà các bên tranh chấp có ý kiến bằng văn bản khác với nội dung đã thống nhất trong biên bản hòa giải thành thì Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã tổ chức lại cuộc họp Hội đồng hòa giải để xem xét giải quyết đối với ý kiến bổ sung và phải lập biên bản hòa giải thành hoặc không thành.

Bước 05: Đối với trường hợp hòa giải thành mà có thay đổi hiện trạng về ranh giới, người sử dụng đất thì Ủy ban nhân dân cấp xã gửi biên bản hòa giải đến Phòng Tài nguyên và Môi trường đối với trường hợp tranh chấp đất đai giữa hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư với nhau; gửi đến Sở Tài nguyên và Môi trường đối với các trường hợp khác.

Bước 06: Phòng Tài nguyên và Môi trường, Sở Tài nguyên và Môi trường trình Ủy ban nhân dân cùng cấp quyết định công nhận việc thay đổi ranh giới thửa đất và cấp mới Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất trong trường hợp hòa giải thành mà có thay đổi hiện trạng về ranh giới.

Bước 07: Trường hợp hòa giải không thành hoặc sau khi hòa giải thành mà có ít nhất một trong các bên thay đổi ý kiến về kết quả hòa giải thì Ủy ban nhân dân cấp xã lập biên bản hòa giải không thành và hướng dẫn các bên tranh chấp gửi đơn đến cơ quan có thẩm quyền giải quyết tranh chấp tiếp theo.

4. Thời hạn hoà giải tại Uỷ ban nhân dân cấp xã

Thủ tục hòa giải tranh chấp đất đai tại Ủy ban nhân cấp xã được thực hiện trong thời hạn không quá 45 ngày, kể từ ngày nhận được đơn yêu cầu giải quyết tranh chấp đất đai.

Luật Hoàng Anh 

Tổng đài tư vấn pháp luật

0908 308 123
Gửi câu hỏi Đặt lịch hẹn

CÔNG TY LUẬT HOÀNG ANH

Số 2/84 - Trần Quang Diệu - Phường Ô Chợ Dừa - Quận Đống Đa - TP Hà Nội

0908 308 123

luatsu@luathoanganh.vn

Tin liên quan

Trình tự, thủ tục trưng dụng đất là gì?

Hỏi đáp luật Đất đai 22/06/2021

Bài viết trình bày thế nào là trưng dụng đất và trình tự, thủ tục trưng dụng đất theo quy định tại Điều 72, Luật đất đai 2013

Việc xác định nghĩa vụ tài chính của người sử dụng đất trong thực hiện thủ tục hành chính về đất đai được quy định như thế nào?

Hỏi đáp luật Đất đai 23/06/2021

Bài viết trình bày về cơ quan có trách nhiệm xác định nghĩa vụ tài chính, thời điểm tính thu tiền SDĐ với trường hợp cụ thể và việc xác định giá đất cụ thể để tính thu nghĩa vụ tài chính khi cấp lại GCN đã cấp không đúng

Cưỡng chế thực hiện quyết định kiểm đếm bắt buộc, cưỡng chế thi hành quyết định thu hồi đất được thực hiện theo trình tự, thủ tục nào?

Hỏi đáp luật Đất đai 23/06/2021

Bài viết trình bày về khái niệm, trình tự, thủ tục cưỡng chế thực hiện quyết định kiểm đếm bắt buộc, cưỡng chế thi hành quyết định thu hồi đất theo quy định tại Điều 70, 71, Luật đất đai 2013

Các quy định về thời hạn thuê đất, thủ tục gia hạn thuê đất tại cảng hàng không, sân bay dân dụng là gì?

Hỏi đáp luật Đất đai 23/06/2021

Bài viết trình bày về các trường hợp được Cảng vụ hàng không cho thuê đất, thời hạn thuê đất tại cảng hàng không, sân bay dân dụng và trình tự, thủ tục gia hạn cho thuê đất trong trường hợp này