Nhiệm vụ của Bộ luật hình sự là gì?

Luật hình sự là một ngành luật cơ quan, quan trọng bậc nhất trong hệ thống pháp luật mỗi quốc gia nói chung và hệ thống pháp luật Việt Nam nói riêng. Các quy phạm pháp luật của ngành luật hình sự Việt Nam được thể hiện trong Bộ luật hình sự năm 2015 sửa đổi bổ sung năm 2017. Vậy nhiệm vụ của Bộ luật hình sự là gì? Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

1. Căn cứ pháp lý

Điều 1 Bộ luật Hình sự số 100/2015/QH13 ngày 27/11/2015 ngày 27/11/2015 và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự số 12/2017/QH14 ngày 26/06/2017 (sau đây gọi tắt là Bộ luật hình sự) quy định nhiệm vụ của Bộ luật Hình sự như sau:

“Điều 1. Nhiệm vụ của Bộ luật hình sự

Bộ luật hình sự có nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền quốc gia, an ninh của đất nước, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, quyền con người, quyền công dân, bảo vệ quyền bình đẳng giữa đồng bào các dân tộc, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, tổ chức, bảo vệ trật tự pháp luật, chống mọi hành vi phạm tội; giáo dục mọi người ý thức tuân theo pháp luật, phòng ngừa và đấu tranh chống tội phạm.

Bộ luật này quy định về tội phạm và hình phạt.”

2. Nhiệm vụ của Bộ luật Hình sự

2.1. Phòng ngừa và đấu tranh chống tội phạm.

Chống tội phạm là hoạt động tiếp xúc trực diện với tội phạm (phát hiện, điều tra, truy tố và xét xử tội phạm). Phòng ngừa gồm nhiều hoạt động khác nhau nhằm ngăn ngừa tội phạm diễn ra. Tuy chống tội phạm và phòng ngừa tội phạm là hai hoạt động khác nhau nhưng lại có quan hệ mật thiết, không thể tách rời nhau. Chống tội phạm không chỉ mang tính răn đe mà còn định hướng cho công tác phòng ngừa tội phạm. Tất nhiên cả chống và phòng ngừa tội phạm phải dựa trên cơ sở pháp lý là các quy phạm pháp luật được ghi nhận trong BLHS 2015. Nhiệm vụ này của BLHS 2015 được xác định rõ hơn tại điều 4 luật này.

2.2. Bảo vệ các quan hệ xã hội quan trọng, cần thiết cho sự ổn định và phát triển của xã hội trước sự xâm lấn của tội phạm.

Đối tượng bảo vệ của luật hình sự bao gồm chủ quyền quốc gia, an ninh của đất nước, chế độ xã hội chủ nghĩa, quyền con người, quyền công dân, quyền bình đẳng giữa đồng bào các dân tộc, lợi ích của Nhà nước, tổ chức và trật tự pháp luật. Để thực hiện tốt nhiệm vụ này, Bộ luật hình sự cần xác định đúng, đủ, kịp thời những hành vi có thể gây nguy hiểm cho đối tượng mà luật hình sự bảo vệ để quy định là tội phạm.

2.3. Giáo dục mọi người ý thức tuân theo pháp luật.

Chúng ta đấu tranh chống tội phạm không chỉ mang mục đích xử phạt để răn đe mà trên hết là mục đích giáo dục, giáo dục người phạm tội và giáo dục tất cả mọi người ý thức tuân thủ pháp luật, tránh các hành vi phạm tội.

Ba nhiệm vụ trên vừa là 3 nhiệm vụ riêng biệt nhưng lại có quan hệ mật thiết với nhau. Nhiệm vụ giáo dục dựa trên cơ sở của đấu tranh chống tội phạm nhưng giáo dục cũng là cơ sở của nhiệm vụ phòng ngừa tội phạm và nhiệm vụ bảo vệ của BLHS 2015.

3. Trách nhiệm của Bộ luật Hình sự

Để thực hiện 2 nhiệm vụ trên thì BLHS quy định xung quanh 2 vấn đề và cũng là xuyên suốt qua các thời kỳ đó là Tội phạm và Hình phạt. Nói đến hình sự người ta nghĩ ngay đến tội phạm và hình phạt và ngược lại. Đó là đặc trưng cơ bản và rất dễ nhận thấy ở pháp luật hình sự so với các ngành luật khác như dân sự, hành chính. Tuy nhiên, cũng cần lưu ý giữa vi phạm hành chính (xử phạt vi phạm hành chính) và tội phạm (xử lý hình sự) có một mối quan hệ khá mật thiết, chúng khá tương đồng trong nhiều mặt và ranh giới giữa xử lý hành chính và hình sự đôi khi rất mong manh phụ thuộc vào tính chất và mức độ nguy hiểm của hành vi vi phạm và đôi khi là cách nhìn nhận chủ quan của người xử phạt vi phạm hành chính và cơ quan công tố. Do đó, trong thực tế không hiếm những trường hợp hồ sơ vi phạm hình sự nhưng sau đó chuyển sang xử lý hành chính và hồ sơ xử lý hành chính chuyển sang xử lý hình sự do có dấu hiệu của tội phạm.

Luật Hoàng Anh

Tổng đài tư vấn pháp luật

0908 308 123
Gửi câu hỏi Đặt lịch hẹn

CÔNG TY LUẬT HOÀNG ANH

Số 2/84 - Trần Quang Diệu - Phường Ô Chợ Dừa - Quận Đống Đa - TP Hà Nội

0908 308 123

luatsu@luathoanganh.vn

Tin liên quan