Đối tượng của nghĩa vụ là gì?

Nghĩa vụ là việc mà theo đó, một hoặc nhiều chủ thể (sau đây gọi chung là bên có nghĩa vụ) phải chuyển giao vật, chuyển giao quyền, trả tiền hoặc giấy tờ có giá, thực hiện công việc hoặc không được thực hiện công việc nhất định vì lợi ích của một hoặc nhiều chủ thể khác (sau đây gọi chung là bên có quyền). Cái mà các bên tác động đến để đảm bảo thực hiện nghĩa vụ và quyền chính là đối tượng của quan hệ nghĩa vụ. Điều 276 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về đối tượng của nghĩa vụ như sau:

Điều 276. Đối tượng của nghĩa vụ
1. Đối tượng của nghĩa vụ là tài sản, công việc phải thực hiện hoặc không được thực hiện.
2. Đối tượng của nghĩa vụ phải được xác định”

Trong quan hệ dân sự các chủ thể thông qua đối tượng để xác lập, thực hiện quyền, nghĩa vụ nhằm thỏa mãn những nhu cầu, nguyện vọng, mong muốn mà mình hướng tới. Tùy thuộc vào tính chất, nội dung của từng quan hệ mà đối tượng có thể khác nhau. 

1.Đối tượng của nghĩa vụ

Từ quy định trên có thể thấy đối tượng của nghĩa vụ bao gồm: tài sản và công việc phải thực hiện hoặc không được thực hiện

1.1.Tài sản

Thông thường, trong các quan hệ nghĩa vụ đều có đối tượng là tài sản. Tài sản bao gồm vật, tiền, giấy tờ có giá và quyền tài sản. Tài sản là vật bao gồm động sản và bất động sản, có thể là vật chia được hoặc vật không chia được, có thể là vật đặc định hoặc vật cùng loại,…Khi xác định nội dung của quan hệ nghĩa vụ, các bên phải căn cứ vào tính chất của từng loại tài sản cụ thể trong quan hệ đó.

1.2.Công việc phải thực hiện

Công việc phải thực hiện được hiểu là những hoạt động thể hiện thông qua hành vi cụ thể mà một bên mong muốn xác lập quan hệ nghĩa vụ để bên còn lại thực hiện nghĩa vụ này[1]. Theo đó, người có nghĩa vụ phải thực hiện công việc theo đúng nội dung đã được xác định, qua đó thỏa mãn những nhu cầu về lợi ích vật chất và tinh thần của người yêu cầu. Thông thường, các quan hệ nghĩa vụ có đối tượng là công việc phải làm là các quan hệ nghĩa phát sinh từ hợp đồng vận chuyển, hợp đồng gửi giữ tài sản,…Kết quả của công việc được thực hiện có thể được biểu hiện dưới dạng một vật cụ thể nhưng cũng có thể không được biểu hiện dưới dạng một vật cụ thể nào như các hợp đồng dịch vụ.

1.3.Công việc không phải thực hiện

Công việc không được làm là những hoạt động không thông qua hành vi, tức là thể hiện dưới dạng không hành động mà các bên đã thỏa thuận nhằm thỏa mãn các nhu cầu, lợi ích của mình[2]. Công việc không được làm là đối tượng của nghĩa vụ khi các bên xác lập với nhau một quan hệ nghĩa nghĩa vụ, theo đó bên có nghĩa vụ không được thực hiện một nội dung mà các bên đã thỏa thuận. Ví dụ: Đối với hai bất động sản liền kề thỏa thuận một bên nhận tiền của bên kia và cam kết tạm thời không xây dựng nhà trên đất của mình, để khỏi che lấp đường đi của bên kia, tạo điều kiện cho họ thu hoạch hết mùa vụ (thời hạn tạm thời không xây dựng nhà do các bên thỏa thuận).

2.Nguyên tắc khi xác định đối tượng của nghĩa vụ

Căn cứ theo khoản 2 thì nguyên tắc xác định đối tượng của nghĩa vụ là phải được xác định. Khi các bên xác lập quan hệ nghĩa vụ với nhau thì phải xác định cụ thể đối tượng của nghĩa vụ đó là gì: tài sản hay công việc được thực hiện hoặc không được thực hiện. Nếu đối tượng là tài sản thì phải xác định rõ đó là tài sản gì, số lượng, trọng lượng, tính chất, tình trạng tài sản, khối lượng,…Nếu đối tượng là công việc thì phải xác định xem đó là công việc gì, được thực hiện hay không, cụ thể là thực hiện hay không thực hiện những gì,…Việc xác định rõ đối tượng của quan hệ giúp các bên làm rõ quyền, nghĩa vụ của mình, từ đó có thể dễ dàng thực hiện nhằm thỏa mãn nhu cầu, lợi ích của mình. 

 Xem thêm: Tổng hợp các bài viết hỏi đáp Luật Dân sự

Luật Hoàng Anh

[1] [2] PGS.TS.Nguyễn Văn Cừ - PGS.TS.Trần Thị Huệ,(2017),”Bình luận khoa học Bộ luật Dân sự năm 2015 của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam”,Nxb.Công an nhân dân

Tổng đài tư vấn pháp luật

0908 308 123
Gửi câu hỏi Đặt lịch hẹn

CÔNG TY LUẬT HOÀNG ANH

Số 2/84 - Trần Quang Diệu - Phường Ô Chợ Dừa - Quận Đống Đa - TP Hà Nội

0908 308 123

luatsu@luathoanganh.vn

Tin liên quan

Quy định về thực hiện công việc không có ủy quyền có yếu tố nước ngoài?

Hỏi đáp luật Dân Sự 23/06/2021

Các bên được thỏa thuận lựa chọn pháp luật áp dụng cho việc thực hiện công việc không có ủy quyền.

Quy định về nghĩa vụ hoàn trả do chiếm hữu, sử dụng, được lợi về tài sản không có căn cứ pháp luật?

Hỏi đáp luật Dân Sự 23/06/2021

Nghĩa vụ hoàn trả do chiếm hữu, sử dụng, được lợi về tài sản không có căn cứ pháp luật được xác định theo pháp luật của nước nơi thực hiện

Quy định về hành vi pháp lý đơn phương có yếu tố nước ngoài?

Hỏi đáp luật Dân Sự 23/06/2021

Pháp luật áp dụng đối với hành vi pháp lý đơn phương là pháp luật của nước nơi cá nhân xác lập hành vi đó cư trú hoặc nơi pháp nhân xác lập hành vi đó được thành lập

Quy định về bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng có yếu tố nước ngoài?

Hỏi đáp luật Dân Sự 23/06/2021

Các bên được thỏa thuận lựa chọn pháp luật áp dụng cho việc bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng