Hợp đồng chấm dứt trong trường hợp nào?

1.Căn cứ pháp lý

Theo quy luật vận động của các sự vật, hiện tượng nói chung, hợp đồng dân sự cũng trải qua các giai đoạn hình thành, phát triển và chấm dứt. Hợp đồng hình thành từ những hành vi có ý của các chủ thể, vậy nên việc chấm dứt cũng dựa trên những sự kiện xuất phát từ hành vi có ý thức của các chủ thể đó. Điều 422 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về các trường hợp làm chấm dứt hợp đồng như sau:

Điều 422. Chấm dứt hợp đồng
Hợp đồng chấm dứt trong trường hợp sau đây:
1. Hợp đồng đã được hoàn thành;
2. Theo thỏa thuận của các bên;
3. Cá nhân giao kết hợp đồng chết, pháp nhân giao kết hợp đồng chấm dứt tồn tại mà hợp đồng phải do chính cá nhân, pháp nhân đó thực hiện;
4. Hợp đồng bị hủy bỏ, bị đơn phương chấm dứt thực hiện;
5. Hợp đồng không thể thực hiện được do đối tượng của hợp đồng không còn;
6. Hợp đồng chấm dứt theo quy định tại Điều 420 của Bộ luật này;
7. Trường hợp khác do luật quy định”

2.Nội dung

Hợp đồng là sự thỏa thuận của cá nhân, pháp nhân về việc xác lập, thay đổi, chấm dứt quyền và nghĩa vụ dân sự. Căn cứ chấm dứt hợp đồng cũng chính là căn cứ làm chấm dứt quyền và nghĩa vụ dân sự. Theo đó, hợp đồng chấm dứt trong 07 trường hợp sau:

2.1.Hợp đồng được hoàn thành

-Hợp đồng hoàn thành là khi các bên trong hợp đồng đã thực hiện xong toàn bộ nội dung nghĩa vụ được ghi nhận trong hợp đồng. Vì nghĩa vụ đã được thực hiện xong nên, mỗi bên đều đã đáp ứng được quyền dân sự của mình thì hợp đồng coi như hoàn thành. Trong mọi trường hợp không phải lúc nào toàn bộ nghĩa vụ được thực hiện thì hợp đồng mới được xem là hoàn thành, mà trường hợp nghĩa vụ được thực hiện một phần, phần còn lại được bên kia miễn thì hợp đồng cũng được xem là đã hoàn thành. Vì thực chất khi miễn một phần nghĩa vụ, bên thực hiện nghĩa vụ cũng đã hoàn thành phần nghĩa vụ còn lại, và lợi ích của bên miễn thực hiện cũng đã được đáp ứng theo nguyện vọng, mong muốn của họ. 

2.2.Theo thỏa thuận của các bên

-Thỏa thuận của các bên là trường hợp hợp đồng chấm dứt khi quyền và nghĩa vụ dân sự chưa  được thực hiện, hoặc chưa thực hiện xong nhưng hợp đồng vẫn chấm dứt theo sự thương lượng, thống nhất ý chí của các bên trong hợp đồng. Các bên có thể thỏa thuận chấm dứt hợp đồng trong trường hợp bên có nghĩa vụ không có khả năng thực hiện hợp đồng, hoặc nếu hợp đồng được thực hiện thì sẽ gây thiệt hại lớn cho một hoặc các bên trong hợp đồng, vậy nên, các bên phải thỏa thuận chấm dứt hợp đồng. Hợp đồng chấm dứt vào thời điểm các bên đạt được sự thỏa thuận, tức thống nhất ý chí về việc chấm dứt hợp đồng.

2.3. Cá nhân giao kết hợp đồng chết, pháp nhân giao kết hợp đồng chấm dứt tồn tại mà hợp đồng phải do chính cá nhân, pháp nhân đó thực hiện

-Trường hợp này, chủ thể giao kết hợp đồng chết, hoặc không còn tồn tại thì hợp đồng xem như chấm dứt, vì không thể tiếp tục thực hiện hợp đồng khi một, hoặc các bên tham gia hợp đồng không còn. Tuy nhiên, cũng không thể hiểu theo nghĩa, mặc nhiên khi một bên trong hợp đồng chết, hoặc không còn tồn tại thì hợp đồng chấm dứt, mà chỉ trong trường hợp do tính chất của hợp đồng quy định chỉ có thể là cá nhân, pháp nhân đó thực hiện thì hợp đồng mới chấm dứt. Tức, đây là trường hợp mà hợp đồng không thể chuyển giao cho người khác thực hiện, nó gắn liền với nhân thân của các bên trong hợp đồng. Ví dụ: A ký kết hợp đồng với B. Theo đó, A phải may cho B một chiếc áo, nếu trong trường hợp này A mà chết đi thì hợp đồng xem như chấm dứt, vì nghĩa vụ này không thể chuyển giao cho người khác thực hiện thay. Điều đó đồng nghĩa với việc, nếu cá nhân chết, pháp nhân chấm dứt tồn tại nhưng hợp đồng lại có thể chuyển giao cho người khác thực hiện thay thì hợp đồng vẫn có hiệu lực. 

2.4.Hợp đồng bị hủy bỏ, bị đơn phương chấm dứt thực hiện

-Đây là một trong những trường hợp làm chấm dứt hợp đồng. Khi bị hủy bỏ, hợp đồng không có giá trị kể từ thời điểm giao kết, hậu quả pháp lý của việc hủy bỏ hợp đồng cũng giống như khi hợp đồng bị vô hiệu đó là, các bên trả lại nhau những gì đã nhận. Việc đơn phương chấm dứt thực hiện hợp đồng là ý chí của một bên trong hợp đồng, khi bên kia vi phạm nghĩa vụ đã thỏa thuận thì họ có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng. Hợp đồng chấm dứt kể từ thời điểm bên vi phạm nhận được thông báo chấm dứt của bên bị vi phạm.

2.5. Hợp đồng không thể thực hiện được do đối tượng của hợp đồng không còn

-Đối tượng là cơ sở cho sự tồn tại của hợp đồng, trong trường hợp đối tượng không còn thì các bên cũng không thể tiếp tục thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình được, vậy nên hợp đồng đương nhiên chấm dứt. Tuy nhiên, trường hợp này được hiểu với trường hợp đối tượng của hợp đồng là vật đặc định. Bởi vật đặc định là vật không thể thay thế bằng vật khác, nó được phân biệt với vật khác qua tính chất, màu sắc, đặc điểm,…nên khi vật đó không còn thì hợp đồng đương nhiên chấm dứt. Nhưng các bên cũng có thể thỏa thuận thay thế một vật khác, khi đó quyền và nghĩa vụ sẽ được thực hiện theo tính chất của vật mới. 

2.6.Hợp đồng chấm dứt khi hoàn cảnh thực hiện hợp đồng thay đổi

-Hoàn cảnh thực hiện hợp đồng thay đổi cơ bản là những sự kiện mang tính khách quan không phụ thuộc vào ý chí của bên. Khi hoàn cảnh thực hiện hợp đồng thay đổi, việc tiếp tục thực hiện hợp đồng sẽ gây nên hậu quả vô cùng bất lợi cho một bên. Để bảo vệ lợi ích cho các bên trong hợp đồng trong trường hợp hoàn ảnh thay đổi cơ bản, pháp luật cho phép các bên được chấm dứt hợp đồng. Căn cứ theo quy định tại Điều 420 BLDS năm 2015 thì trong trường hợp này, hợp đồng chấm dứt kể từ thời điểm quyết định chấm dứt hợp đồng của Tòa án có hiệu lực.

2.7.Trường hợp khác do luật quy định

Ngoài các trường hợp trên thì hợp đồng có thể chấm dứt theo quy định khác của pháp luật.

 Xem thêm: Tổng hợp các bài viết hỏi đáp Luật Dân sự

Luật Hoàng Anh

CAM KẾT DỊCH VỤ
  • Đồng hành cùng Thân chủ.
  • Phương án tốt, giải pháp hay.
  • Bảo mật - Uy tín - Tin cậy - Chi phí thấp - Hiệu quả cao.
  • Dịch vụ pháp lý tốt số 2 tại Việt Nam.
  • Cam kết HOÀN TIỀN nếu thực hiện dịch vụ không thành công.

Cảm ơn quý vị và các bạn đã tin tưởng Luật Hoàng Anh, nếu có thắc mắc muốn giải đáp hãy liên hệ ngay cho chúng tôi.

Tổng đài tư vấn pháp luật

Gửi câu hỏi Đặt lịch hẹn

CÔNG TY LUẬT HOÀNG ANH

Dịch vụ Luật Sư uy tín hàng đầu tại Hà Nội.

Số 2/84 - Trần Quang Diệu - Phường Ô Chợ Dừa - Quận Đống Đa - TP Hà Nội

Email: luatsu@luathoanganh.vn

Tin liên quan

Thỏa thuận phạt vi phạm hợp đồng là gì?

Hỏi đáp luật Dân Sự 12/08/2021

Phạt vi phạm là sự thỏa thuận giữa các bên trong hợp đồng, theo đó bên vi phạm nghĩa vụ phải nộp một khoản tiền cho bên bị vi phạm

Thực hiện hợp đồng khi hoàn cảnh thay đổi cơ bản là gì?

Hỏi đáp luật Dân Sự 12/08/2021

rong trường hợp hoàn cảnh thay đổi cơ bản, bên có lợi ích bị ảnh hưởng có quyền yêu cầu bên kia đàm phán lại hợp đồng trong một thời hạn hợp lý

Thiệt hại được bồi thường do vi phạm hợp đồng là gì?

Hỏi đáp luật Dân Sự 12/08/2021

Bồi thường thiệt hại là hình thức chịu trách nhiệm dân sự, buộc bên có hành vi vi phạm phải khắc phục hậu quả tổn thất về vật chất, tinh thần cho bên bị thiệt hại

Sửa đổi hợp đồng là gì?

Hỏi đáp luật Dân Sự 12/08/2021

Sửa đổi nội dung của hợp đồng là việc thay đổi một hoặc một số nội dung của hợp đồng đã có hiệu lực.

Hủy bỏ hợp đồng?

Hỏi đáp luật Dân Sự 13/08/2021

Hủy bỏ hợp đồng là việc các bên trong hợp đồng chấm dứt hiệu lực của hợp đồng, theo đó, quyền và nghĩa vụ dân sự của các bên trong hợp đồng cũng chấm dứt

Hủy bỏ hợp đồng trong trường hợp tài sản bị mất, bị hư hỏng?

Hỏi đáp luật Dân Sự 13/08/2021

Trường hợp một bên làm mất, làm hư hỏng tài sản là đối tượng của hợp đồng thì bên kia có quyền hủy bỏ hợp đồng.

Hủy bỏ hợp đồng do không có khả năng thực hiện?

Hỏi đáp luật Dân Sự 13/08/2021

Trường hợp bên có nghĩa vụ không thể thực hiện được một phần hoặc toàn bộ nghĩa vụ của mình thì bên có quyền có thể hủy bỏ hợp đồng

Hủy bỏ hợp đồng do chậm thực hiện nghĩa vụ?

Hỏi đáp luật Dân Sự 13/08/2021

Bên có quyền yêu cầu thực hiện nghĩa vụ trong một thời hạn hợp lý nhưng bên có nghĩa vụ không thực hiện thì bên có quyền có thể hủy bỏ hợp đồng.