Thực hiện nghĩa vụ có thể thay thế được là gì?

1.Căn cứ pháp lý

Điều 286 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về thực hiện nghĩa vụ có thể thay thế được như sau:

Điều 286. Thực hiện nghĩa vụ thay thế được
Nghĩa vụ thay thế được là nghĩa vụ mà bên có nghĩa vụ không thực hiện được nghĩa vụ ban đầu thì có thể thực hiện một nghĩa vụ khác đã được bên có quyền chấp nhận để thay thế nghĩa vụ đó”

2.Nội dung

Nghĩa vụ là việc mà theo đó, một hoặc nhiều chủ thể (sau đây gọi chung là bên có nghĩa vụ) phải chuyển giao vật, chuyển giao quyền, trả tiền hoặc giấy tờ có giá, thực hiện công việc hoặc không được thực hiện công việc nhất định vì lợi ích của một hoặc nhiều chủ thể khác (sau đây gọi chung là bên có quyền). Khi thực hiện nghĩa vụ, để tạo điều kiện có bên có nghĩa vụ thực hiện nghĩa vụ của mình, pháp luật cho phép họ được thực hiện nghĩa vụ khác thay thế cho nghĩa vụ đã thỏa thuận ban đầu, nếu được bên có quyền chấp nhận. 
Thay thế nghĩa vụ xuất hiện khi các bên có thỏa thuận, mà theo đó, bên có nghĩa vụ không thực hiện được nghĩa vụ ban đầu thì có thể thực hiện một nghĩa vụ khác. Pháp luật dựa trên cơ sở tôn trọng thỏa thuận của các bên, đồng thời linh hoạt tạo điều kiện cho các bên chủ thể thực hiện nghĩa vụ và quyền của mình. Vì trên thực tế, không phải lúc nào bên có nghĩa vụ cũng có đủ điều kiện để thực hiện nghĩa vụ của mình. Do đó để tạo điều kiện cho họ thực hiện nghĩa vụ, và bảo vệ lợi ích của bên có quyền, pháp luật cho phép bên có nghĩa vụ có thể thay thế nghĩa vụ thực hiện. Ví dụ: A thỏa thuận bán cho B mảnh đất của mình. Theo đó, A có nghĩa vụ giao đất và quyền nhận tiền từ B, còn B có nghĩa vụ giao tiền và quyền nhận mảnh đất từ A. Tuy nhiên A đã chuyển giao đất và giấy tờ liên quan cho B, nhưng B chưa có tiền trả cho A nên đã thỏa thuận sẽ thiết kế cho căn nhà sắp xây dựng của A, A đồng ý. Trong thực hiện nghĩa vụ thay thế, mọi đối tượng có giá trị tương đương đều có thể thay thế cho nhau, tài sản có thể thay thế bằng một công việc cụ thể có giá trị như nhau và ngược lại.
Khác với thực hiện nghĩa vụ có đối tượng tùy ý lựa chọn, là bên có nghĩa vụ có thể tùy ý lựa chọn đối tượng để thực hiện nghĩa vụ mà chỉ cần thông báo cho bên có quyền biết. Trong thực hiện nghĩa vụ thay thế được, bên có nghĩa vụ chỉ được thay thế đối tượng thực hiện nghĩa vụ khi được bên có quyền chấp nhận. Pháp luật đã sử dụng từ “chấp nhận” thay vì “đồng ý” như các quy định khác. Bởi trên thực tế, bên có quyền bị đặt vào tình thế “sự đã rồi”, không còn sự lựa chọn nào khác đành phải chấp nhận nghĩa vụ thay thế. Ví dụ: Trong hợp đồng cho thuê tài sản, bên thuê vô tình làm hư hỏng tài sản. Lúc này bên thuế phải thực hiện nghĩa vụ bồi thường thiệt hại cho bên có tài sản cho thuế. Bên cho thuê lúc này không còn sự lựa chọn nào khác là nhận tiền bồi thường, thay vì nhận lại tài sản cho thuê(đã hư hỏng). 

 Xem thêm: Tổng hợp các bài viết hỏi đáp Luật Dân sự

Luật Hoàng Anh

Tổng đài tư vấn pháp luật

0908 308 123
Gửi câu hỏi Đặt lịch hẹn

CÔNG TY LUẬT HOÀNG ANH

Số 2/84 - Trần Quang Diệu - Phường Ô Chợ Dừa - Quận Đống Đa - TP Hà Nội

0908 308 123

luatsu@luathoanganh.vn

Tin liên quan

Thực hiện nghĩa vụ có đối tượng tùy ý lựa chọn là gì

Hỏi đáp luật Dân Sự 28/06/2021

Nghĩa vụ có đối tượng tùy ý lựa chọn là nghĩa vụ mà đối tượng là một trong nhiều tài sản hoặc công việc khác nhau

​Thực hiện nghĩa vụ thông qua người thứ ba?

Hỏi đáp luật Dân Sự 28/06/2021

Khi được bên có quyền đồng ý, bên có nghĩa vụ có thể ủy quyền cho người thứ ba thay mình thực hiện nghĩa vụ

Thực hiện nghĩa vụ có điều kiện là gì?

Hỏi đáp luật Dân Sự 28/06/2021

Trường hợp các bên có thỏa thuận hoặc pháp luật có quy định về điều kiện thực hiện nghĩa vụ thì khi điều kiện phát sinh, bên có nghĩa vụ phải thực hiện.

Thực hiện nghĩa vụ liên đới là gì?

Hỏi đáp luật Dân Sự 29/06/2021

Nghĩa vụ liên đới là nghĩa vụ do nhiều người cùng phải thực hiện