Khi nào áp dụng biện pháp cưỡng chế đối với pháp nhân?

1. Cơ sở pháp lý

Căn cứ Điều 436 Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015 (BLTTHS) tuân thủ pháp luật về biện pháp cưỡng chế đối với pháp nhân được quy định như sau:

“Điều 436. Biện pháp cưỡng chế đối với pháp nhân

1. Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra, Viện kiểm sát, Tòa án có thể áp dụng các biện pháp cưỡng chế sau đây đối với pháp nhân bị khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử:

a) Kê biên tài sản liên quan đến hành vi phạm tội của pháp nhân;

b) Phong tỏa tài khoản của pháp nhân liên quan đến hành vi phạm tội của pháp nhân;

c) Tạm đình chỉ có thời hạn hoạt động của pháp nhân liên quan đến hành vi phạm tội của pháp nhân;

d) Buộc nộp một khoản tiền để bảo đảm thi hành án.

2. Thời hạn áp dụng các biện pháp cưỡng chế quy định tại khoản 1 Điều này không được quá thời hạn điều tra, truy tố, xét xử.”

2. Quy định của BLTTHS 2015 về biện pháp cưỡng chế đối với pháp nhân.

Để bảo đảm hoạt động khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án, CQĐT, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra, Viện kiểm sát, Tòa án, trong phạm vi thẩm quyền có thể áp dụng các biện pháp cưỡng chế bao gồm:

- Kê biên tài sản liên quan đến hành vi phạm tội của pháp nhân. Theo đó, kê biên tài sản trong tố tụng hình sự đối với pháp nhân là kê ra những tài sản của pháp nhân bị khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử và quản lý tài sản đó theo một quy định cụ thể để chờ xử lý theo pháp luật. Việc kê biên tài sản chỉ áp dụng đối với pháp nhân bị khởi tố, điều tra, truy tố xét xử về tội mà BLHS quy định hình phạt tiền hoặc để bảo đảm bồi thường thiệt hại. Từ yêu cầu này đặt ra cho việc áp dụng pháp luật của các cơ quan tiến hành tố tụng là không kê biên tài sản một cách tùy tiện, tràn lan mà chỉ áp dụng biện pháp này khi trong quá trình xử lý vụ án hình sự có một trong các đặc điểm sau: Vụ án mà pháp nhân bị khởi tố, điều tra truy tố, xét xử về tội mà BLHS quy định hình phạt tiền; Vụ án có phần bồi thường thiệt hại theo đúng quy định của pháp luật.

- Phong tỏa tài khoản của pháp nhân liên quan đến hành vi phạm tội của pháp nhân. Đây là biện pháp cưỡng chế mới được bổ sung dùng để áp dụng đối với pháp nhân bị khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử về tội mà Bộ luật hình sự quy định hình phạt tiền hoặc để bảo đảm bồi thường thiệt hại và có căn cứ xác định pháp nhân đó có tài khoản tại tổ chức tín dụng hoặc Kho bạc Nhà nước. Phong tỏa tài khoản cũng được áp dụng đối với tài khoản của cá nhân, tổ chức khác nếu có căn cứ xác định số tiền trong tài khoản đó liên quan đến hành vi phạm tội của, pháp nhân bị buộc tội.

- Tạm đình chỉ có thời hạn hoạt động của pháp nhân liên quan đến hành vi phạm tội của pháp nhân và buộc nộp một khoản tiền để bảo đảm thi hành án. Tạm đình chỉ có thời hạn hoạt động của pháp nhân là biện pháp cưỡng chế trong tố tụng hình sự được áp dụng đối với pháp nhân phạm tội áp dụng trong trường hợp có căn cứ xác định hành vi phạm tội của pháp nhân gây ra thiệt hại hoặc có khả năng gây thiệt hại đến tính mạng, sức khỏe của con người, môi trường hoặc trật tự, an toàn xã hội.

Về thời hạn áp dụng các biện pháp kê biên tài sản, phong tỏa tài khoản, tạm đình chỉ có thời hạn hoạt động và buộc nộp một khoản tiền để bảo đảm thi hành án đối với pháp nhân bị khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử khoản 2 Điều 436 BLTTHS 2015 quy định không được quá thời hạn điều tra, truy tố, xét xử được quy định cụ thể như sau:

“Điều 172. Thời hạn điều tra

1. Thời hạn điều tra vụ án hình sự không quá 02 tháng đối với tội phạm ít nghiêm trọng, không quá 03 tháng đối với tội phạm nghiêm trọng, không quá 04 tháng đối với tội phạm rất nghiêm trọng và tội phạm đặc biệt nghiêm trọng kể từ khi khởi tố vụ án cho đến khi kết thúc điều tra.

2. Trường hợp cần gia hạn điều tra do tính chất phức tạp của vụ án thì chậm nhất là 10 ngày trước khi hết thời hạn điều tra, Cơ quan điều tra phải có văn bản đề nghị Viện kiểm sát gia hạn điều tra.

Việc gia hạn điều tra được quy định như sau:

a) Đối với tội phạm ít nghiêm trọng có thể được gia hạn điều tra một lần không quá 02 tháng;

b) Đối với tội phạm nghiêm trọng có thể được gia hạn điều tra hai lần, lần thứ nhất không quá 03 tháng và lần thứ hai không quá 02 tháng;

c) Đối với tội phạm rất nghiêm trọng có thể được gia hạn điều tra hai lần, mỗi lần không quá 04 tháng;

d) Đối với tội phạm đặc biệt nghiêm trọng có thể được gia hạn điều tra ba lần, mỗi lần không quá 04 tháng.

3. Đối với tội phạm đặc biệt nghiêm trọng mà thời hạn gia hạn điều tra đã hết nhưng do tính chất rất phức tạp của vụ án mà chưa thể kết thúc việc điều tra thì Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao có thể gia hạn thêm một lần không quá 04 tháng.

Đối với tội xâm phạm an ninh quốc gia thì Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao có quyền gia hạn thêm một lần không quá 04 tháng.

Điều 240. Thời hạn quyết định việc truy tố

1. Trong thời hạn 20 ngày đối với tội phạm ít nghiêm trọng và tội phạm nghiêm trọng, 30 ngày đối với tội phạm rất nghiêm trọng và tội phạm đặc biệt nghiêm trọng kể từ ngày nhận hồ sơ vụ án và bản kết luận điều tra, Viện kiểm sát phải ra một trong các quyết định:

a) Truy tố bị can trước Tòa án;

b) Trả hồ sơ để yêu cầu điều tra bổ sung;

c) Đình chỉ hoặc tạm đình chỉ vụ án; đình chỉ hoặc tạm đình chỉ vụ án đối với bị can.

Trường hợp cần thiết, Viện trưởng Viện kiểm sát có thể gia hạn thời hạn quyết định việc truy tố nhưng không quá 10 ngày đối với tội phạm ít nghiêm trọng và tội phạm nghiêm trọng, không quá 15 ngày đối với tội phạm rất nghiêm trọng, không quá 30 ngày đối với tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.

Điều 277. Thời hạn chuẩn bị xét xử

1. Trong thời hạn 30 ngày đối với tội phạm ít nghiêm trọng, 45 ngày đối với tội phạm nghiêm trọng, 02 tháng đối với tội phạm rất nghiêm trọng, 03 tháng đối với tội phạm đặc biệt nghiêm trọng kể từ ngày thụ lý vụ án, Thẩm phán chủ tọa phiên tòa phải ra một trong các quyết định:

a) Đưa vụ án ra xét xử;

b) Trả hồ sơ để yêu cầu điều tra bổ sung;

c) Tạm đình chỉ vụ án hoặc đình chỉ vụ án.

Đối với vụ án phức tạp, Chánh án Tòa án có thể quyết định gia hạn thời hạn chuẩn bị xét xử nhưng không quá 15 ngày đối với tội phạm ít nghiêm trọng và tội phạm nghiêm trọng, không quá 30 ngày đối với tội phạm rất nghiêm trọng và tội phạm đặc biệt nghiêm trọng. Việc gia hạn thời hạn chuẩn bị xét xử phải thông báo ngay cho Viện kiểm sát cùng cấp.”

Xem thêm: Tổng hợp các bài viết của Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015

Luật Hoàng Anh

CAM KẾT DỊCH VỤ
  • Đồng hành cùng Thân chủ.
  • Phương án tốt, giải pháp hay.
  • Bảo mật - Uy tín - Tin cậy - Chi phí thấp - Hiệu quả cao.
  • Dịch vụ pháp lý tốt số 2 tại Việt Nam.
  • Cam kết HOÀN TIỀN nếu thực hiện dịch vụ không thành công.

Cảm ơn quý vị và các bạn đã tin tưởng Luật Hoàng Anh, nếu có thắc mắc muốn giải đáp hãy liên hệ ngay cho chúng tôi.

Tổng đài tư vấn pháp luật

Gửi câu hỏi Đặt lịch hẹn

CÔNG TY LUẬT HOÀNG ANH

Dịch vụ Luật Sư uy tín hàng đầu tại Hà Nội.

Số 2/84 - Trần Quang Diệu - Phường Ô Chợ Dừa - Quận Đống Đa - TP Hà Nội

Email: luatsu@luathoanganh.vn

Tin liên quan

Những người tham gia phiên tòa giám đốc thẩm?

Hỏi đáp luật Hình Sự 15/09/2021

Bài viết trình bày về những chủ thể tham gia phiên tòa giám đốc thẩm theo quy định của pháp luật.

Quy trình chuẩn bị phiên tòa giám đốc thẩm?

Hỏi đáp luật Hình Sự 15/09/2021

Bài viết trình bày về thủ tục, quy trình chuẩn bị phiên tòa giám đốc thẩm theo quy định của pháp luật.

Quy trình, thủ tục phiên tòa giám đốc thẩm?

Hỏi đáp luật Hình Sự 15/09/2021

Bài viết trình bày về thủ tục phiên tòa giám đốc thẩm theo quy định của pháp luật.

Thay đổi, bổ sung, rút kháng nghị giám đốc thẩm là gì?

Hỏi đáp luật Hình Sự 15/09/2021

Bài viết trình bày về trường hợp bổ sung, thay đổi, rút kháng nghị; các thủ tục cần tiến hành khi bổ sung, thay đổi hoặc rút kháng nghị giám đốc thẩm.

Thẩm quyền giám đốc thẩm là gì?

Hỏi đáp luật Hình Sự 15/09/2021

Bài viết trình bày về nội dung thẩm quyền, trách nhiệm giám đốc thẩm theo quy định của pháp luật.

So sánh tội đưa hối lộ với tội môi giới hối lộ?

Hỏi đáp luật Hình Sự 15/09/2021

Trong bài viết này, Luật Hoàng Anh sẽ so sánh tội đưa hối lộ với tội môi giới hối lộ.

So sánh tội tham ô tài sản với tội nhận hối lộ?

Hỏi đáp luật Hình Sự 15/09/2021

Trong bài viết này, Luật Hoàng Anh sẽ so sánh tội tham ô tài sản với tội nhận hối lộ.

So sánh tội đưa hối lộ với tội nhận hối lộ?

Hỏi đáp luật Hình Sự 15/09/2021

Trong bài viết này, Luật Hoàng Anh sẽ so tội đưa hối lộ với tội nhận hối lộ.

Tội đưa hối lộ là gì?

Hỏi đáp luật Hình Sự 15/09/2021

Tội đưa hối lộ quy định tại Điều 364 BLHS.