Tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước là gì?

1. Căn cứ pháp lý

Điều 203 Chương XVIII Bộ luật Hình sự số 100/2015/QH13 ngày 27/11/2015 ngày 27/11/2015 và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự số 12/2017/QH14 ngày 26/06/2017 (sau đây gọi tắt là Bộ luật hình sự) quy định tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước như sau:

Điều 203. Tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước

1. Người nào in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước ở dạng phôi từ 50 số đến dưới 100 số hoặc hóa đơn, chứng từ đã ghi nội dung từ 10 số đến dưới 30 số hoặc thu lợi bất chính từ 30.000.000 đồng đến dưới 100.000.000 đồng, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 200.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:

a) Có tổ chức;

b) Có tính chất chuyên nghiệp;

c) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

d) Hóa đơn, chứng từ ở dạng phôi từ 100 số trở lên hoặc hóa đơn, chứng từ đã ghi nội dung từ 30 số trở lên;

đ) Thu lợi bất chính 100.000.000 đồng trở lên;

e) Gây thiệt hại cho ngân sách nhà nước 100.000.000 đồng trở lên;

g) Tái phạm nguy hiểm.

3. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

4. Pháp nhân thương mại phạm tội quy định tại Điều này, thì bị phạt như sau:

a) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, thì bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng;

b) Phạm tội thuộc một trong các trường hợp quy định tại các điểm a, b, d, đ, e và g khoản 2 Điều này, thì bị phạt tiền từ 500.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng;

c) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại Điều 79 của Bộ luật này, thì bị đình chỉ hoạt động vĩnh viễn;

d) Pháp nhân thương mại còn có thể bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định từ 01 năm đến 03 năm hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm.

2. Dấu hiệu pháp lý của tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước

2.1. Khách thể của tội phạm

Khách thể của tội phạm là trật tự quản lý hành chính Nhà nước về hóa đơn, chứng từ và hoạt động quản lý thu, chi ngân sách nhà nước..

Đối tượng tác động của tội phạm là hóa đơn, chứng từ cần thu nộp ngân sách nhà nước

Hóa đơn là chứng từ kế toán do tổ chức, cá nhân bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ lập, ghi nhận thông tin bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ. Hóa đơn được thể hiện theo hình thức hóa đơn điện tử hoặc hóa đơn do cơ quan thuế đặt in.

Chứng từ là tài liệu dùng để ghi nhận thông tin về các khoản thuế khấu trừ, các khoản thu thuế, phí và lệ phí thuộc ngân sách nhà nước theo quy định của pháp luật quản lý thuế. Chứng từ theo quy định tại Nghị định này bao gồm chứng từ khấu trừ thuế thu nhập cá nhân, biên lai thuế, phí, lệ phí được thể hiện theo hình thức điện tử hoặc đặt in, tự in.

2.2. Mặt khách quan của tội phạm

Hành vi khách quan của tôi phạm gồm 03 hành vi gồm hành vi in, hành vi phát hành và hành vi mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước.

Theo quy định tại Nghị định 123/2020/NĐ-CP ngày 19 tháng 10 năm 2020 quy định về Hóa đơn, chứng từ, việc in, phát hành hóa đơn, chứng từ phải cho cơ quan thuế thực hiện.

Theo từ điển Tiếng Việt, in là hành vi tạo ra nhiều bản bằng nhiều phương pháp, công nghệ khác nhau. In hóa đơn, chứng từ trái luật là tạo ra nhiều phôi (mẫu hóa đơn, chứng từ) bằng công nghệ in ấn trên giấy không đúng theo quy định pháp luật.

Phát hành là đem bán hoặc phân phối một sản phẩm hay giấy tờ. Hành vi phát hành trái phép hóa đơn chứng từ trái luật là phân phối phôi hóa đơn, chứng từ giống hệt phôi hóa đơn chứng từ mà cơ quan thuế phân phối nhằm lừa dối cơ quan quản lý hóa đơn, chứng từ.

Mua bán trái phép hóa đơn chứng từ là hành vi mua bán hóa đơn chứng từ giả để lừa dối cơ quan quản lý hóa đơn chứng từ nhằm thu lợi bất chính.

Hậu quả của tội phạm không phải dấu hiệu bắt buộc của tội phạm. Tội phạm hoàn thành kể từ thời điểm in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước ở dạng phôi từ 50 số trở lên hoặc hóa đơn, chứng từ đã ghi nội dung từ 10 số trở lên hoặc thu lợi bất chính từ 30.000.000 đồng trở lên.

Trong trường hợp số lượng hóa đơn, chứng từ in, pháp hành, mua bán trái phép không đạt quy định nêu trên thì người thực hiện hành vi không bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Tuy nhiên người đó vẫn có thể bị xử lý vi phạm hành chính theo quy định tại Nghị định số 125/2020/NĐ-CP  ngày 19 tháng 10 năm 2020 quy định về xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn.

2.3. Chủ thể của tội phạm

Chủ thể của tội phạm có thể là người từ đủ 16 tuổi trở lên có năng lực trách nhiệm hình sự nhưng cũng có thể là pháp nhân thương mại.

Trường hợp chủ thể là cá nhân:

Bộ luật Hình sự không quy định thế nào là năng lực trách nhiệm hình sự nhưng có quy định loại trừ trách nhiệm hình sự đối với người phạm tội trong tình trạng không có năng lực trách nhiệm hình sự tại Điều 21 Bộ luật Hình sự. Theo đó, người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội trong khi đang mắc bệnh tâm thần, một bệnh khác làm mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì không phải chịu trách nhiệm hình sự. Như vậy, người có năng lực trách nhiệm hình sự phải là người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội trong khi có năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi của mình.

Độ tuổi chịu trách nhiệm hình sự quy định tại Điều 12 Bộ luật Hình sự. Người từ đủ 16 tuổi sẽ phải chịu trách nhiệm hình sự đối với mọi loại tội. Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự về tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng quy định tại một số điều nhưng không có điều nào thuộc Chương XVIII Bộ luật hình sự. Như vậy chủ thể của tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước phải là người từ đủ 16 tuổi trở lên.

Chủ thể của tội phạm có thể là cá nhân thực hiện tội phạm một mình nhưng cũng có thể là nhiều người cùng thực hiện tội phạm. Trường hợp nhiều người thực hiện cùng một tội phạm được quy định theo Điều 17 Bộ luật Hình sự:

“Điều 17. Đồng phạm

1. Đồng phạm là trường hợp có hai người trở lên cố ý cùng thực hiện một tội phạm.

2. Phạm tội có tổ chức là hình thức đồng phạm có sự câu kết chặt chẽ giữa những người cùng thực hiện tội phạm.

3. Người đồng phạm bao gồm người tổ chức, người thực hành, người xúi giục, người giúp sức.

Người thực hành là người trực tiếp thực hiện tội phạm.

Người tổ chức là người chủ mưu, cầm đầu, chỉ huy việc thực hiện tội phạm.

Người xúi giục là người kích động, dụ dỗ, thúc đẩy người khác thực hiện tội phạm.

Người giúp sức là người tạo điều kiện tinh thần hoặc vật chất cho việc thực hiện tội phạm.

4. Người đồng phạm không phải chịu trách nhiệm hình sự về hành vi vượt quá của người thực hành.”

Trường hợp chủ thể của tội phạm là pháp nhân thương mại

Theo quy định tại Điều 75 Bộ luật Dân sự số 91/2015/QH13 ngày 24/11/2013, pháp nhân thương mại được hiểu như sau:

“Điều 75. Pháp nhân thương mại

1. Pháp nhân thương mại là pháp nhân có mục tiêu chính là tìm kiếm lợi nhuận và lợi nhuận được chia cho các thành viên.

2. Pháp nhân thương mại bao gồm doanh nghiệp và các tổ chức kinh tế khác.

3. Việc thành lập, hoạt động và chấm dứt pháp nhân thương mại được thực hiện theo quy định của Bộ luật này, Luật doanh nghiệp và quy định khác của pháp luật có liên quan.”

Quy định chủ thể của tội phạm là pháp nhân thương mại là một quy định hoàn toàn mới, lần đầu được ghi nhận tại Bộ luật Hình sự năm 2015, trong đó, điều kiện chịu trách nhiệm của pháp nhân thương mại được quy định tại Điều 75 Bộ luật Hình sự như sau:

“Điều 75. Điều kiện chịu trách nhiệm hình sự của pháp nhân thương mại

1. Pháp nhân thương mại chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự khi có đủ các điều kiện sau đây:

a) Hành vi phạm tội được thực hiện nhân danh pháp nhân thương mại;

b) Hành vi phạm tội được thực hiện vì lợi ích của pháp nhân thương mại;

c) Hành vi phạm tội được thực hiện có sự chỉ đạo, điều hành hoặc chấp thuận của pháp nhân thương mại;

d) Chưa hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều 27 của Bộ luật này.

2. Việc pháp nhân thương mại chịu trách nhiệm hình sự không loại trừ trách nhiệm hình sự của cá nhân.”

2.4. Mặt chủ quan của tội phạm

Người thực hiện hành vi phạm tội với lỗi cố ý, có thể là lỗi cố ý trực tiếp hoặc lỗi cố ý gián tiếp. Tức là người phạm tội nhận thức được hậu quả và nhận thức rõ hành vi mình làm là trái luật, họ mong muốn thực hiện hành vi phạm tội hoặc dù không mong muốn nhưng có ý thức để mặc hậu quả xảy ra.

Động cơ, mục đích của người phạm tội này không phải là dấu hiệu bắt buộc của cấu thành tội phạm. Tuy nhiên, người phạm tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước bao giờ cũng vì động cơ tư lợi, tâm lý của người kinh doanh là càng trốn được nhiều thuế thì càng có lợi.

3. Hình phạt đối với người phạm tội trốn thuế

Điều 203 Bộ luật Hình sự quy định 03 Khung hình phạt đối cá nhân phạm tội và 04 Khung hình phạt đối với pháp nhân phạm tội như sau:

3.1. Hình phạt đối với cá nhân phạm tội

- Người nào in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước ở dạng phôi từ 50 số đến dưới 100 số hoặc hóa đơn, chứng từ đã ghi nội dung từ 10 số đến dưới 30 số hoặc thu lợi bất chính từ 30.000.000 đồng đến dưới 100.000.000 đồng, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.

- Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 200.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:

a) Có tổ chức;

b) Có tính chất chuyên nghiệp;

c) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

d) Hóa đơn, chứng từ ở dạng phôi từ 100 số trở lên hoặc hóa đơn, chứng từ đã ghi nội dung từ 30 số trở lên;

đ) Thu lợi bất chính 100.000.000 đồng trở lên;

e) Gây thiệt hại cho ngân sách nhà nước 100.000.000 đồng trở lên;

g) Tái phạm nguy hiểm.

- Khung hình phạt bổ sung: Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

3.2. Hình phạt đối với pháp nhân thương mại phạm tội

- Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, thì bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng;

- Phạm tội thuộc một trong các trường hợp quy định tại các điểm a, b, d, đ, e và g khoản 2 Điều này, thì bị phạt tiền từ 500.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng;

- Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại Điều 79 của Bộ luật này, thì bị đình chỉ hoạt động vĩnh viễn;

- Khung hình phạt bổ sung: Pháp nhân thương mại còn có thể bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định từ 01 năm đến 03 năm hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm.

4. Vụ án thực tế xét xử về tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước

Bản án số 113/2021/HS-ST ngày 04/08/2021 “V/v xét xử bị cáo Phạm Thị Thu D phạm tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước” của Tòa án nhân dân thành phố Hải Phòng.[1]

Từ tháng 8 năm 2010 đến tháng 5 năm 2020, Vũ Thị Thu D đã thành lập Công ty và sử dụng Công ty do các đối tượng khác thành lập, không có hoạt động mua bán hàng hóa, dịch vụ trên thực tế,nhằm mục đích thực hiện hành vi bán trái phép hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT) thu lợi bất chính gồm 07 Công ty sau:

- Công ty Trách nhiệm hữu hạn thương mại và dịch vụ DA (viết tắt là Công ty TNHH DA) MSDN 0201105926 cấp ngày 02 tháng 8 năm 2010, địa chỉ trụ sở: Số 17 đường LL, phường LL, quận NQ, thành phố Hải Phòng.

-Công ty Cổ phần thương mại và xuất nhập khẩu DA (viết tắt là Công ty cổ phần DA), MSDN 0201190449 cấp ngày 30 tháng 7 năm 2011, địa chỉ trụ sở: Số 27 đường TKD, phường MT, quận NQ, thành phố Hải Phòng.

- Công ty Trách nhiệm hữu hạn thương mại và xây dựng TT (viết tắt là Công ty TT) MSDN 0201122745 cấp ngày 15 tháng 10năm 2010, địa chỉ trụ sở: Số 20 đường ĐC, phường MT, quận NQ, thành phố Hải Phòng.

- Công ty Trách nhiệm hữu hạn thương mại vật liệu xây dựng HH (viết tắt là Công ty HH), MSDN 0201259203 cấp ngày 04 tháng 5năm 2012, địa chỉ trụ sở: Số 81 TKD, phường MT, quận NQ, thành phố Hải Phòng.

- Công ty Trách nhiệm hữu hạn thương mại TLP (viết tắt là Công ty TLP), MSDN 0201316028 cấp ngày 14 tháng 10 năm 2013, địa chỉ trụ sở: Số 1265 NGT, phường NH, quận HA, thành phố Hải Phòng.

- Công ty Trách nhiệm hữu hạn phát triển thương mại vận tải dịch vụ QV (viết tắt là Công ty QV), MSDN 0201863944 cấp ngày 29 tháng  3 năm 2018, địa chỉ trụ sở: Số 2/2 NK, phường CĐ, quận NQ, thành phố Hải Phòng.

-Công ty Trách nhiệm hữu hạn xây dựng thương mại và vận tải TM (viết tắt là Công  ty  TM), MSDN 0201893850 cấp ngày 25 tháng 7 năm 2018, địa chỉ trụ sở: Số 1265 NGT,phường NH, quận HA, thành phố Hải Phòng.

Tại các Công ty trên,Vũ Thị Thu D đã ghi khống các nội D mua bán hàng hóa, dịch vụ không có trên thực tế, bán trái phép tổng số 3.418 hóa đơn GTGT, giá trị tiền hàng hóa, dịch vụ chưa thuế ghi khống là 1.720.531.250.101 đồng, gồm:

- 849  hóa  đơn  của Công ty TNHH DA với  số tiền  hàng  chưa  thuế  là 382.391.542.255 đồng;

- 375 hóa đơn của Công ty cổ phần DA với số tiền hàng chưa thuế là 246.117.387.890 đồng;

- 523 hóa đơn của Công ty TT với số tiền hàng chưa thuế là 338.459.109.572 đồng;

- 839 hóa đơn của Công ty HH với số tiền hàng chưa thuế là 379.858.570.268 đồng;

- 506 hóa đơn của Công ty TLP với số tiền hàng chưa thuế là 211.013.966.441 đồng;

- 251 hóa đơn của Công ty QV với số tiền hàng chưa thuế là 123.981.292.765 đồng;

- 75 hóa đơn của Công ty TM với số tiền hàng chưa thuế là 38.709.380.910 đồng.

Như vậy, hành vi của Bị cáo Vũ Thị Thu D cấu thành tội mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước.

Tòa án nhân dân Thành phố Hải Phòng quyết định xử phạt bị cáo Vũ Thị Thu D 280.000.000 (Hai trăm tám mươi triệu) đồng về tội “Mua bán trái phép hoá đơn, chứng từ thu nộp ngân sách Nhà nước”.

Xem thêm: Tổng hợp các bài viết về Bộ luật Hình sự

Luật Hoàng Anh


[1] https://congbobanan.toaan.gov.vn/2ta761168t1cvn/chi-tiet-ban-an, truy cập ngày 28/09/2021.

CAM KẾT DỊCH VỤ
  • Đồng hành cùng Thân chủ.
  • Phương án tốt, giải pháp hay.
  • Bảo mật - Uy tín - Tin cậy - Chi phí thấp - Hiệu quả cao.
  • Dịch vụ pháp lý tốt số 2 tại Việt Nam.
  • Cam kết HOÀN TIỀN nếu thực hiện dịch vụ không thành công.

Cảm ơn quý vị và các bạn đã tin tưởng Luật Hoàng Anh, nếu có thắc mắc muốn giải đáp hãy liên hệ ngay cho chúng tôi.

Tổng đài tư vấn pháp luật

Gửi câu hỏi Đặt lịch hẹn

CÔNG TY LUẬT HOÀNG ANH

Dịch vụ Luật Sư uy tín hàng đầu tại Hà Nội.

Số 2/84 - Trần Quang Diệu - Phường Ô Chợ Dừa - Quận Đống Đa - TP Hà Nội

Email: luatsu@luathoanganh.vn

Tin liên quan

So sánh Tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước với Tội trốn thuế?

Hỏi đáp luật Hình Sự 28/09/2021

Trong bài viết này, Luật Hoàng Anh sẽ so sánh Tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước với Tội trốn thuế.

So sánh Tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ với Tội vi phạm quy định về bảo quản, quản lý hóa đơn, chứng từ?

Hỏi đáp luật Hình Sự 28/09/2021

Trong bài viết này, Luật Hoàng Anh sẽ so sánh Tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ với Tội vi phạm quy định về bảo quản, quản lý hóa đơn, chứng từ.

So sánh Tội buôn lậu với Tội trốn thuế?

Hỏi đáp luật Hình Sự 28/09/2021

Trong bài viết này, Luật Hoàng Anh sẽ so sánh tội buôn lậu với tội trốn thuế.

Tội cưỡng ép người khác trốn đi nước ngoài hoặc ở lại nước ngoài trái phép là gì?

Hỏi đáp luật Hình Sự 28/09/2021

Tội cưỡng ép người khác trốn đi nước ngoài hoặc ở lại nước ngoài trái phép quy định tại Điều 350 BLHS

Tội xúc phạm Quốc kỳ, Quốc huy, Quốc ca là gì?

Hỏi đáp luật Hình Sự 28/09/2021

Tội xúc phạm Quốc kỳ, Quốc huy, Quốc ca quy định tại Điều 351 BLHS.

Tội trốn thuế là gì?

Hỏi đáp luật Hình Sự 28/09/2021

Tội trốn thuế quy định tại Điều 200 BLHS

Tội cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự là gì?

Hỏi đáp luật Hình Sự 28/09/2021

Tội cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự quy định tại Điều 201 BLHS

Tội làm, buôn bán tem giả, vé giả là gì?

Hỏi đáp luật Hình Sự 28/09/2021

Tội làm, buôn bán tem giả, vé giả quy định tại Điều 202 BLHS